انجمن روانشناسی ایران
Menu

بحث های ویژه

بحث ویژه

چگونه در شرایط پر استرس به کودکان کمک کنیم؟

نویسنده: مدیر سایت/دوشنبه, 16 آبان,1401/دسته بندی ها: بحث ویژه

به این مطلب امتیاز دهید:
هیچ امتیازی موجود نیست

چگونه در شرایط پر استرس به کودکان کمک کنیم؟

دکتر کارینه طهماسیان

 روان‌شناس بالینی

شرایط کنونی می‌تواند برای کودکان بسیار پراسترس باشد و آنان را تحت تاثیر قرارداده و آسیب‌پذیرتر کند. در مطالب زیر سعی شده است نکاتی برای یاری به کودکان و سلامت روان آنان ارائه شود:

  • مدیریت استرس والدین و اخبار:

در ابتدا نکته بسیار مهمی که باید بدان توجه داشت این است که کنترل این استرس‌ها و آسیب‌ها تا حد زیادی در دست والدین است. شیوه‌ی مدیریت سطح استرس و واکنش‌های هیجانی والدین می‌تواند به مراتب تاثیرگذارتر از خود شرایط بحرانی باشد. الگوی مناسب والدین برای بیان احساساتشان و کنار آمدن با اینگونه مسایل و شیوه برخوردشان با کودک بسیار حایز اهمیت است.

والدین می‌بایست واکنش‌های مربوط به استرس، پریشانی، نگرانی و اضطراب خود را تا حد امکان نزد کودک مدیریت کنند و از رفتارها و گفتگوهایی که پیام نا امنی، اضطراب شدید و فاجعه سازی را منتقل می‌کنند، بپرهیزند و به کودک این پیام را منتقل کنند که "من در کنار تو هستم و مراقبتم".

  1. همچنین یادمان باشد کودکان نباید در معرض اخبار و صحنه های دلخراش قرار گیرند. بدین منظور باید تلاش کرد در حضور کودک اینگونه اخبار یا گفتگو در مورد این اخبار  تا حد امکان محدود شوند.
  • توضیح و دادن اطلاعات مناسب به کودکان:

يكي از دلايل اصلي پریشانی کودکان، عدم دسترسي به اطلاعات دقيق و صحيح است، اطلاع‌رساني به زبان ساده، صادقانه، کوتاه، اطمینان‌بخش و متناسب با سن کودک بسیار ضروری است.

گفت و گو، اطلاع‌رسانی  و توضیح کوتاه و صحیح، درک و پذیرش شرایط را برای کودکان ساده‌تر می­کند و به آنها کمک می­کند تا از سردرگمی و ابهام نجات یابند. (در ابهام نگه داشتن کودکان و عدم پاسخگویی به سوالاتشان پریشانی بیشتری ایجاد می‌کند).

می‌توان بسیار ساده در مورد  محل حوادث، شرکت‌کنندگان و دلایل این اتفاقات توضیح داد. بطور مثال:

عزیزم دو گروه از آدمای بزرگسال در مورد موضوعاتی با هم اختلاف دارند و هر کدام برای رسیدن به اهداف خودشان پافشاری می‌کنند و ممکنه برای حل اختلافشان روش‌هایی را بکار ببرند که شامل پرخاشگری و حتی خشونت باشه اما محلی که این اتفاق میفته دور از ما و خارج از خانه و منزل ماست. پدر و مادرت همیشه مراقب و مواظب تو هستند. همینطور مادربزرگ، و ..... در کنارت هستند و از تو مراقبت خواهند کرد.

   فقط ما نیستیم که این صداها را می‌شنویم همه شهر و همه خانواده‌ها این اخبار و صداها را می‌شنوند و همه کودکان همسن و سال تو این نگرانی‌ها را تجربه می‌کنند.

اشکالی ندارد که غمگین یا نگران باشی، هر احساسی که داری میتونی به پدر و مادرت بگویی.

پدر و مادرت همیشه به حرف‌های تو گوش می­دهند و سعی می­کنند به تو کمک کنند.

میدونی شاید ما طوفان و باران خیلی تند رو دوست نداشته باشیم. اما همون طور که میدونی، بالاخره یه روزهایی طوفان و باران تند میاد و دست ما هم نیست ما نمی‌توانیم اون رو کنترل کنیم. اما توی این شرایط باید صبر کنیم، تا رگبار تموم بشه و هوا دوباره آفتابی بشه. بعضی وقت‌ها هم آدم بزرگ‌ها خیلی عصبانی میشن و درست مثل یه رگبار تند شروع می‌کنند به نشون دادن عصبانیتشون. همون‌طور که ما نمی‌تونیم جلوی رگبار رو بگیریم نمی‌تونیم کاری کنیم که اون آدم بزرگا این قدر عصبانی نشن و حرف‌های بد نزنند. اما می‌تونیم از خودمون محافظت کنیم و درست مثل اون روزهای بارونی این جور وقت‌ها به کارهایی مشغول بشیم که دوست داریم تا این اوضاع تموم بشه.

 

  • پاسخ دادن به پرسش‌ها و نگرانی‌های آنان:

والدین باید با استفاده از جملاتی همچون: «هر سئوالی که در مورد شرایط الان برایت پیش­آمد را می­توانی از من بپرسی»، راه را برای پرسیدن سئوالات وی باز بگذارند.

سعی کنید شرایط را صادقانه ولی کوتاه و بدون جزییات غیرضروری، بگوئيد.

پاسخ‌ها ساده، روشن و واضح باشند.

متناسب با سن و رشد کودک باشد.

اگر پاسخ سوالی را نمی‌دانيد بگوئيد "نمی‌دانم" واز کودک فرصت بخواهيد تا پاسخ مناسب را بيايد.

 

  • آگاهی از واکنش‌های شایع کودکان، طبیعی‌سازی واکنش‌ها و پذیرش آن:

وقتی حادثه‌ای رخ می‌دهد و حتی مدت‌ها پس از آن همه از نظر هيجانی تحت تأثير آن باقی می‌مانند. این واکنش‌ها طبیعی هستند. اين واکنش‌ها، واکنش‌های عادی در برابر اتفاقات غيرعادی هستند.

باید واکنش‌های کودک را شناخت و تأکید کرد که داشتن این احساسات و واکنش‌ها طبیعی است.

  • «عزیزم می­فهمم که روزهای سختی را می­گذرانی. هر بچه­­ی دیگری هم ممکن است خیلی غمگین/ عصبانی/ گیج یا ... شود»
  •  یا «تو حق داری به خاطر شرایط پیش­آمده احساس غم/ عصبانیت/ نگرانی و ... بکنی»
  •  یا «می‌خواهم بدانی که هیچ عیبی ندارد اگر گاهی احساس غم/ عصبانیت/نگرانی یا ... داری، همه‌ی ما چنین احساساتی داریم».

   به کودکان اطمینان بدهید که آنها تنها نیستند و کودکان دیگر و حتی بزرگسالان نیز در این شرایط چنین واکنش‌هایی دارند و البته هر فرد یا کودکی به شیوه خاص خود واکنش نشان میدهد.

برخی از واکنش‌های شایع در کودکان عبارتند از:

رفتاری

بی‌خوابی، چسبندگی، بی‌اشتهايي، بی‌قراری، افت تحصيلی، سکوت شديد، گريه، انزوا، کابوس و مشکلات خواب، رفتارهای واپسگرايانه (از قبيل شب ادراری)، يا پرخاشگری

شناختی

اجتناب از فکر کردن و بياد آوردن واقعه، اشکال در تمرکز و توجه، اشکال در تصميم‌گيری، مشکلات يادگيری، مشکلات حافظه، مشغوليت ذهنی با جنبه‌های واقعه، گيجی

عاطفی

خشم، گناه و مسئوليت، غمگينی و افسردگی، نااميدی، ترس از مرگ خود يا والدين يا دوستان، ترس از تنهايي، ترس از شب، اضطراب، درماندگی، بدبينی

جسمی

برانگيختگی و گوش‌بزنگی، تهییج، سردرد، خستگی، ضربان قلب، خفگی، معده درد، شکايات بدنی ديگر

  • همدلی با کودک و انعکاس احساسات او:

اگر می خواهید به کودک کمک کنید باید با او ارتباط موثر (کلامی و غیر کلامی) برقرار کنید به او با دقت گوش دهید، همدلی کنید، به احساساتش احترام بگذارید و آنها را مسخره، سرکوب، انکار یا کم اهمیت جلوه ندهید.

یکی از سالم‌ترین و ضروری‌ترین واکنش‌های والدین در مواجهه با احساسات فرزندشان دادن فضا و آزادی لازم برای بیان احساسات است. رفتار آنها باید با کودکشان به نوعی باشد که او به خود حق بدهد بدون ترس و نگرانی، احساساتش را ابراز نماید و سوالاتی که برایش پیش آمده است را بپرسد.

در اصل هرچه کودک  احساسات آزاردهنده‌اش را بیشتر ابراز کند، آرام‌تر می‌شود کودکی که از ابراز و صحبت راجع به احساسات و مشکلاتش نمی‌ترسد، کمتر ممکن است دچار کناره‌گیری، افسردگی، پرخاشگری و غیره شود.

چگونه گوش دهيم و همدلی کنیم؟

رفتار، لحن و کلام ما آرامش و ایمنی را منتقل کند.

ساکت باشيم و با دقت گوش کنیم.

چهره آرام و علاقمند و مهربان داشته باشيم.

به او نگاه کنیم.

از تکان دادن سر و وضعيت بدنی مناسب استفاده کنيم.

توجه و تمرکز کامل به صحبت های او داشته باشيم.

احساسات او را انعکاس دهيم (می‌دونم الان نگران هستی، احساساتت را می‌فهمم، تو الان غمگین هستی).

سعی کنيم کاملاً افکار و احساساتش را درک کنيم و بپذیریم.

به احساسات کودک احترام بگذاریم.

اين پيام (کلامی و غیرکلامی) را که من اينجا هستم، تو را می‌شنوم، می‌بينم، می‌فهمم، اهميت می‌دهم و در کنار تو هستم، را منتقل کنیم.

در صورت تمایل کودک در کنار او نشستن یا او را در آغوش کشیدن              

گاهی لازم نيست چيزی بگوئيم فقط کنار او بمانید يا دست روی شانه او بگذارید.

گفتن اینکه تجربه کردن اين وقايع چقدر سخت بوده است و اینکه کمکش می‌کنيم آسان‌تر بتواند با اين مسايل برخورد کند، بسیار موثر است.

  • برقراری ساختار و فعاليتهای عادی و روزمره :

والدین باید سعی نمایند روال عادی زندگی و فعالیت‌های روزمره کودک را برقرار نمایند. چند نمونه در زیر قید شده است:

  • از سر گرفتن مسئوليت‌های متناسب با سن
  • برگشت به درس
  • اختصاص زمان مطالعه و تکاليف درسی
  • ایجاد فرصت‌های بازی و فعالیت‌های لذت‌بخش و تشویق به آن
  • برنامه‌های روزمره خانوادگی از قبيل با هم غذا خوردن، فیلم دیدن
  • اختصاص دادن زمان با کیفیت با کودک از قبیل انجام یک فعالیت خوشایند و دلچسب به همراه کودک

 

  • روش‌های مدیریت احساسات ناخوشایند:

برای اینکه به کودکان کمک کنیم تا احساسات ناخوشایندی همچون اضطراب و غم  را مدیریت کنند روش‌هایی در مطالب زیر پیشنهاد شده است:

      کمک به بیان تجربيات و احساسات

بیان درونی‌ترین تجربیات و احساسات می‌تواند برای کودک التیام‌بخش باشد.

اگر کودک در مورد واقعه صحبت نمی‌کند به دليل آن نيست که قادر به درک آن نيست. اگر آنان احساس کنند بزرگسالانی دارند که به حرف‌های آنها با علاقه گوش می‌دهند، مشتاق به حرف زدن می‌شوند.  به کودکان اجازه دهيد اگر مایل هستند در مورد تجربياتشان، آنچه اتفاق افتاده و همچنين واکنشهايشان در زمان واقعه و بعد از آن آزادانه صحبت کنند.

احتياط

به هيچ وجه نبايد سعی کنيم از بروز اين واکنش‌ها جلوگيری کنيم.

بروز واکنش‌ها را تحمل کنید و کودک را حمایت کنید.

به هیچ وجه نبايد کودکان را مجبور به صحبت کردن نمود.

تمام مدت در مورد اين گونه تجربيات صحبت نکنيد.

نوشتن دفتر خاطرات: کودکان می‌توانند خاطرات، احساسات و افکار هر روز خود در دفتر خاطراتشان يادداشت نمايند.

نوشتن کتاب:به کودک پیشنهاد بدهید داستانی (واقعی یا خیالی)از آنچه رخ داده است بنویسند و به صورت کتاب در آورد. در صورت تمایل از نقاشی یا تصاویر نیز استفاده نمایند.

نقاشی 

نقاشی وسيله‌ای برای التيام دردهاست. راهی برای سخن گفتن با سکوت. راهی برای به حرف در آمدن.

بازی و نمايش

با در اختيار قرار دادن اسباب بازي‌های مناسب مثل خانه سازی، عروسک‌های مختلف، خاک و سنگ اجازه دهيد تا کودکان هيجانات و افکار خود را بیان کنند.

فعاليت‌های آرامش‌دهنده (تهیه فهرست یا تابلوی آنچه من را آرام وخوشحال می‌کند)

فعاليت‌هايي وجود دارند که می‌تواند کودک را به آرامش برساند. بنابراین باید کودک را ترغیب کرد توجه خود را به این فعالیت‌ها معطوف کند. هر کودکی فعاليت‌های مطلوب خاص خود را دارد. به کودک کمک کنيد فهرست شخصی از اين فعاليت‌ها تهيه نمايند تا در هنگام اضطراب و برانگيختگی از آنها استفاده نمايند:

فعاليت‌های آرامش‌دهنده از قبيل:

آواز خواندن، حمام کردن، قصه خواندن يا شنيدن، ماساژ، تنفس عمیق و آرام، مراقبه، غذا خوردن، خنديدن، بازی مورد علاقه، صحبت با یک دوست، دیدن فیلم یا کارتون، کتاب‌های صوتی و اینترنتی، کاردستی، پختن غذای جدید

خودگويي‌های مثبت

چيزی که ممکن است احساس کودک را بدتر کند افکار و حرف‌هايي است که به خود می‌گوید.

کودک بايد ياد بگيرد به جای جملات ناراحت‌کننده  جملات مثبتی به خود بگويد.

فهرستی از خودگويي‌های مثبت تهيه کنيد:

از قبیل:

  • من قوی هستم.
  • اتفاقات بد می‌گذرند و روزهای خوب فرا می‌رسند.
  • من خانواده‌ای دارم که از من مراقبت می‌کنند.
  • افراد زیادی هستند که من را خوشحال می‌کنند.
  • من در خانه خودم کنار مامان و بابا امن هستم.
  • من می‌تونم هنوز به فعالیت‌هایی که دوست دارم مشغول باشم.

 

  • ايجاد شبکه حمايت اجتماعی:

وجود شبکه حمايت اجتماعی فرايند سازگاری با شرایط و مقابله با آثار حادثه را تسهيل می‌کند. و خطر شديد شدن مشکلات روانی اجتماعی کودکان را کاهش می‌دهد.

والدین مهم‌ترین و اصلی‌ترین منبع حمایت اجتماعی کودکان هستند. آنان با فراهم نمودن محیط مناسبی برای کودکان می‌توانند توانائی کنار آمدن کودکانشان را با وقایع و استرس‌ها ارتقاء بخشند.

کمک کنید کودک فهرستی از اسامی منابع حمایتی خود را تهيه کند مثلاً از او بپرسيم:

  • اگر احساس غمگينی يا ترس بکنی پيش چه کسی می‌روی؟
  • وقتی نياز داری کسی تو را به آغوش بکشد پيش چه کسی می‌روی؟
  • وقتی نياز داری با کسی حرف بزنی پيش چه کسی می‌روی؟
  • وقتی نياز داری با کسی بازی کنی پيش چه کسی می‌روی؟
  • وقتی نياز داری با کسی تکاليف مدرسه را انجام دهی پيش چه کسی می‌روی؟

 

  • ایجاد امید برای آینده:

به کودک کمک کنیم درک کند که زندگی برای همه انسان‌ها پر از اتفاقات خوشایند و همچنین اتفاقات ناخوشایند است. در زمان ناملایمات ما باید مراقب خود باشیم تا اینکه اتفاقات ناخوشایند بگذرند و روزهای زیبا فرا برسند. تجربیات این چنینی ما را قوی‌ترو پخته تر از قبل می‌کند تا بتوانیم در آینده هم به خودمان و هم به کودکانی که شرایط دشوار مثل ما دارند بهتر کمک کنیم.

   به آنها کمک کنید تصویری از اتفاقات و برنامه‌های خوش آینده، شغل آینده خود، از شهر و خانه‌هایشان آن‌گونه که آرزو دارند نقاشی کنند.

        فهرستی از چیزهائی که دوست دارند و می‌توانند در آینده درمدرسه، خانه یا زندگیشان ایجاد کنند، تهیه نمایند و برای انجام آن برنامه‌ریزی کنند.

يکی از اصلی‌ترين وظايف ما نسبت به کودکان اين است که به آنان کمک نمائيم احساس کنترل و تصویر مثبتی از آينده خود به دست آورند.

 

دانلود فایل پی دی اف 

 

 

 

چاپ

تعداد مشاهده (29)/نظرات (0)

لطفا برای ارسال نظر وارد سایت شوید یا ثبت نام نمایید

tuzla escort
atasehir escort
asa akira tia ling Paying his dues with daughter cory chase pov proon sex hd
deneme bonusu veren siteler deneme bonusu veren siteler deneme bonusu veren siteler
gaziantep escort gaziantep escort
vdcasino
betexper
imajbet
csgo kasa açma siteleri
Legal age teenager entrances her sex partner indian school girl sexy video
vdcasino ilbet ilbet ilbet casino siteleri
en yüksek bonus veren siteler
voxprima.com
replica rolex watch
Links:スーパーコピー 優良サイト 口コミ,スーパーコピー時計N級品,ロレックス スーパーコピー販売
9anime